QOSTANAI TAŃY: Қостанайда ел тарихын экран арқылы сөйлеткен деректі фильмдер көрсетілді
Қостанайда Қазақстан Республикасы Президентінің Телерадиокешені ұйымдастырған «Хроникадан болашаққа» республикалық деректі кино апталығы өтіп жатыр.
Екі күн ішінде қала тұрғындары елдің бүгінгі тарихын әр қырынан көрсететін төрт фильмді тамашалай алады.
Президент Телерадиокешенінің 30 жылдығына арналған жоба Қазақстанның 20 қаласын қамтиды. Кинолекторийдің кезекті аялдамасы — Қостанай.
Мұнда көрермен назарына «ЖОЛБАРЫС: ИЗ ТАЙГИ В СТЕПЬ», «СЕРТ», «ARAL» және «TRAVEL KAZAKHSTAN» деректі фильмдері ұсынылды. Көрсетілімдер облыстық әкімдіктің қолдауымен өтіп жатыр. Кіру — тегін.
Президент телерадиокешені 30 жыл бойы тәуелсіз Қазақстанның шежіресін таспаға түсіріп келеді. Ал деректі кино орталығы осы хрониканы көрерменге әсерлі фильмдер арқылы жеткізуді мақсат етеді.
Кинолекторийдің ашылуында Қостанай облысы мәдениет басқармасы басшысының орынбасары Ерлан Әбілов жоба еліміздің барлық өңірін аралап шыққанын атап өтті.
«Қостанай облысы — осы жобаның өңірлердегі соңғы аялдамаларының бірі. Одан кейін жоба Алматыда өз мәресіне жетеді. Сондықтан осындай жобаның біздің облыста өтіп жатқанына қуаныштымыз», — деді ол.
Ал Деректі кино орталығының редакторы әрі сценарий авторы Мадина Арғын көрерменге орталықтың жұмысы туралы айтып берді.
Оның сөзінше, орталықтың екі негізгі бағыты бар. Біріншісі, Мемлекет басшысының халықаралық сапарлары мен ірі халықаралық іс-шараларын түсіру. Екіншісі, Президенттің тапсырмалары мен Жолдауларында көтерілген мәселелердің жүзеге асуын деректі фильмге айналдыру.
«Біз деректі фильмдер мен хроника түсіреміз. Президентпен бірге сапарларға шығамыз немесе оның тапсырмалары бойынша жұмыс істейміз. Кейін осы материалдарды деректі фильмге айналдырамыз», — деді Мадина Арғын.
Қостанайлық көрермен бірінші күні «ЖОЛБАРЫС: ИЗ ТАЙГИ В СТЕПЬ» және «СЕРТ» фильмдерін көрді. «ЖОЛБАРЫС: ИЗ ТАЙГИ В СТЕПЬ» — Қазақстанға Тұран жолбарысын қайта жерсіндіру тақырыбына арналған жаңа фильмдердің бірі. Картинада Іле-Балқаш резерватына әкелінген Амур жолбарыстары және Қазақстанда Тұран жолбарысын қайта қалпына келтіру жобасы сөз болады.
Фильм авторлары бұл тақырыпты бір күнде түсіре салмаған. Мадина Арғынның айтуынша, түсірілім тобы жолбарыстардың тарихын шамамен екі жыл бойы бақылаған.
«Бұл фильмді өзім екі жылдан бері түсіріп жүрмін. Осы тақырыпты ұзақ уақыт бойы бақыладық», — деді ол.
Осылайша, экрандағы бірнеше минуттық кадрдың артында бірнеше жылдық жұмыс тұр.
Көрерменге ұсынылған екінші фильм — «СЕРТ». Ол 2024 жылғы көктемгі жойқын су тасқынына арналған. Фильмде Атырау, Ақтөбе, Ақмола, Қостанай, Солтүстік Қазақстан және Батыс Қазақстан облыстарындағы оқиғалар қамтылған. Бірақ фильмнің басты кейіпкері — топан су емес. Басты кейіпкерлері — сол күндерді бастан өткерген адамдар. Авторлар тасқын кезінде халықтың қалай өмір сүргенін, қиындықты қалай еңсергенін және кейінгі бес айда өңірлерде атқарылған жұмыстарды көрсетуге тырысқан.
Қостанай үшін бұл тақырыптың жөні бөлек. Себебі 2024 жылғы су тасқыны өңір тұрғындарының жадында әлі де сақтаулы.
Фильмді көргеннен кейін өз әсерімен бөліскен ақын, сазгер, Ыбырай Алтынсарин атындағы облыстық мемориалдық музейдің басшысы Марғұлан Оспанов картинаның шынайылығына тоқталды.
«Фильм өте әсерлі түсірілген. Су тасқыны кезінде Мемлекет басшысы зардап шеккен өңірлерге арнайы барып, халықтың хал-жағдайын көзімен көріп білді. Сол кезде ел абыр-сабыр болып жатқанда, тұрғындардың бірінің „Президентпен амандасқаннан кейін екі күн бойы қолымды жумадым“ деп ағынан жарылуы шынайы көрсетіліпті. Рас, жұртшылық ел билігіне сенім артты және атқамінерлер сол сенімді ақтады», — деді ол.
Оның айтуынша, фильмнен халықтың ел билігіне артқан сенімін де байқауға болады.
Кинолекторийдің екінші күні көрермендерді мүлде басқа әлемге жетелейді. 27 тамызда сағат 11:00-де «ARAL» және «TRAVEL KAZAKHSTAN» фильмдері көрсетіледі. «ARAL» — Арал теңізіндегі балық шаруашылығына өмірінің жарты ғасырдан астам уақытын арнаған Күнтуған Тұрғынбаев туралы деректі фильм-портрет. Бір адамның өмірі арқылы фильм Аралдың тағдырын, теңіз жағасындағы тіршілікті және уақыттың адам өміріне әсерін көрсетеді.
Мадина Арғынның айтуынша, «ARAL» — деректі кино орталығының ең танымал туындыларының бірі. Фильм түрлі фестивальдерге қатысып, халықаралық көрерменге де жол тартқан.
Ал «TRAVEL KAZAKHSTAN» фильмінде Қазақстанның туристік әлеуеті сөз болады. Авторлар еліміздің табиғаты, туристік бағыттары мен мүмкіндіктерін көрсете отырып, бір маңызды сұраққа жауап іздейді: Қазақстан әлемдік туристік картада маңызды ойыншы бола ала ма?
Осылайша, кинолекторийдің екі күндік бағдарламасы бір-біріне ұқсамайтын төрт тақырыпты біріктіреді: табиғатты қорғау, су тасқыны, Арал тағдыры және туризм. Бірақ олардың барлығын бір нәрсе байланыстырады — Қазақстанның бүгінгі тарихы.
Республикалық кинолекторийдің ресми ашылуы 21 мамырда Астанада өтті. Бұған дейін жоба Қызылорда, Түркістан, Шымкент, Тараз, Ақтау, Атырау, Орал, Ақтөбе, Өскемен, Семей, Павлодар, Петропавл, Жезқазған және Қарағанды қалаларында ұйымдастырылды. Қостанайдан кейін кинолекторий Талдықорған мен Қонаев қалаларына барады. Ал жобаның финалдық көрсетілімі 25 қыркүйекте Алматыда өтеді.
Ұйымдастырушылардың айтуынша, «Хроникадан болашаққа» жобасының басты мақсаты — деректі киноны танымал ету және қазіргі Қазақстан тарихын экран арқылы көрсету. Өйткені кейде ел тарихын үлкен саяси оқиғалардан емес, қарапайым адамның тағдырынан көруге болады.
Бір фильмде — тасқынмен күрескен халық. Екіншісінде — Қазақстан даласына қайта оралуы тиіс жолбарыс. Үшіншісінде — Аралдан кетпеген балықшы. Ал төртіншісінде — әлемге Қазақстанды танытатын туристік бағыттар.
Барлығы бірігіп, бүгінгі Қазақстанның бір үлкен бейнесін қалыптастырады.
